In dit hoofdstuk staan de mogelijkheden voor het bieden van passend onderwijs aan leerlingen met een ondersteuningsbehoefte beschreven. Het geeft inzicht in de mogelijkheden van de basisondersteuning, daarnaast wordt duidelijk welke extra ondersteuning er mogelijk is en van welke expertise er binnen en buiten de school gebruik gemaakt kan worden.
Het ondersteuningsaanbod is besproken met de leerling geleding van de Locatie MR. De leerlingen geven aan tevreden te zijn over het huidige ondersteuningsaanbod en hierin op dit moment geen onderdelen te missen. De leerlingen vinden het fijn dat leerlingen die hulp nodig hebben, ook hulp krijgen.
Scholengroep Driestar-Wartburg is onderdeel van het landelijke Reformatorisch Samenwerkingsverband Voortgezet Onderwijs (RefSVO).
Passend Onderwijsvisie
Scholengroep Driestar-Wartburg ziet het als haar Bijbelse opdracht om, waar mogelijk, leerlingen (extra) ondersteuning te bieden. We denken dan aan leerlingen die hulp nodig hebben op sociaal emotioneel, gedragsmatig, fysiek of cognitief gebied. De ondersteuning is erop gericht de onderwijsbelemmeringen zoveel als mogelijk op te heffen. Hierbij is het uitgangspunt: regulier waar mogelijk, steun waar nodig, speciaal waar het moet. Hierin kunnen onderwijs en ondersteuning maatwerk zijn. Het beschikbare ondersteuningsaanbod wordt in dit hoofdstuk weergegeven.
Basisondersteuning
De basisondersteuning vindt primair plaats door de vakdocenten in de klas. Zij bieden kwalitatief goed onderwijs, waarbij ze oog hebben voor de verschillen tussen leerlingen. In de basisondersteuning is de mentor de spil. Deze signaleert en formuleert in overleg de zorgvraag en monitort de ingezette begeleiding. Nieuwe mentoren volgen een mentoraatscursus om zich te bekwamen in deze taak. Basisondersteuning is de ondersteuning die op alle scholen binnen het samenwerkingsverband beschikbaar is voor leerlingen. De Driestar Leiden heeft het volgende aanbod in de basisondersteuning:
Extra ondersteuning
Leerlingen kunnen ondersteuningsbehoeften hebben die de basisondersteuning overstijgen. Zij kunnen in aanmerking komen voor extra ondersteuning. Deze extra ondersteuning wordt ingezet na bespreking in het Intern Zorgoverleg (IZO). De extra ondersteuning wordt plan en doelmatig ingezet en vastgelegd in een OPP. De Driestar Leiden heeft de volgende mogelijkheden van extra ondersteuning (zoals vastgelegd in het OSP Ref SVO 20222-2026):
Extra ondersteuning
Nieuwe leerlingen Regulier
De zorgcoördinator bepaalt op basis van de aanmeldgegevens en de warme overdracht met de school van herkomst of er (extra) ondersteuningsbehoeften zijn. Indien nodig kan de zorgcoördinator voor aanvullende informatie contact opnemen met ouders, betrokken hulpverlening en anderen, om de ondersteuningsbehoeften duidelijk te krijgen. Als tegemoet gekomen kan komen aan de ondersteuningsbehoeften van de leerling, dan zet de zorgcoördinator dit verder in werking. Op het moment dat er twijfels zijn of voldoende tegemoet kan komen aan de ondersteuningsbehoeften van de leerling, wordt er met ouders gekeken of een aanmelding voor de Schakelklas of Trajectgroep meer passend is. Als dit het geval lijkt, dan wordt de leerling daar aangemeld.
Kompasklas
De Commissie leerlingzorg kompasklas beoordeelt op basis van een dossieranalyse, overleg met ouders, basisschool en de leerling of de kompasklas kan voorzien in de ondersteuningsvraag van de leerling. De leerling kan voor maximaal 50% van de reguliere onderwijstijd en maximaal 6 maanden deelnemen aan de kompasklas. De inzet van de kompasklas wordt vastgelegd in een ontwikkelperspectief (OPP). De doelen worden periodiek geëvalueerd en bijgesteld. De kompasklas heeft een vaste docent en onderwijsassistent.
Trajectgroep
De Commissie van Toelating beoordeelt op basis van een dossieranalyse, overleg met de basisschool of ze tegemoet kan komen aan de ondersteuningsbehoeften van de leerling. Is dit het geval, dan wordt de leerling geplaatst en dragen de zorgcoördinator en de mentor zorg voor de inzet van de benodigde ondersteuning. Als dat niet kan wordt gekeken of er binnen het Driestar-Wartburg een passende plek is voor de leerling. Als dat ook geen mogelijkheid blijkt, dan wordt er gezocht naar mogelijkheden buiten school. Indien nodig wordt een toelaatbaarheidsverklaring (TLV) aangevraagd voor de leerling en wordt er met de ouder(s)/verzorger(s) gezocht naar een passende school voor speciaal onderwijs.
Tops-klas
De Tops-klas is bedoeld voor leerlingen die extra steun kunnen gebruiken voor hun gedrag of welbevinden. Eén dagdeel per week wordt het Tops-programma gevolgd door onderbouw-leerlingen, waarin ervaringsleren een belangrijke rol speelt. Er wordt onder andere gewerkt aan sociale vaardigheden, emotieregulatie en het nemen van verantwoordelijkheid. Verder zijn de leerlingen gewoon in hun eigen klas. Daar wordt vanuit Tops geobserveerd en meegedacht. Voor bovenbouwleerlingen bestaat het Tops-programma uit individuele begeleiding in de vorm van klassenobservaties en gesprekken. Een Tops-periode valt samen met een rapportperiode.
Deze klas start tweemaal per jaar voor de duur van 13 weken. Tijdens deze periode wordt er onder begeleiding gewerkt aan inzicht in het eigen gedrag en de effecten hiervan op de omgeving. Indien nodig wordt doorverwezen naar externe hulpverlening. Doel is de leerling met het verkregen inzicht, handvatten te bieden die deelname aan het regulier onderwijs versterkt.
Reeds ingeschreven leerlingen
De vakdocent en/of de mentor signaleert of de leerling er een ondersteuningsvraag heeft. Ook de leerling zelf en/of de ouder(s)/verzorger(s) kunnen dit bespreekbaar maken bij de mentor. De mentor bespreekt dit in het Intern Zorgoverleg (IZO). Het IZO wordt gevormd door de mentor, de orthopedagoog, de schoolmaatschappelijk werker en een leidinggevende. De zorgcoördinator is voorzitter van het IZO. Via het IZO kan er extra ondersteuning ingezet worden. Dit wordt periodiek in het IZO geëvalueerd om te bepalen of de ondersteuning gestopt, gecontinueerd of aangepast moet worden.
Als blijkt dat voor de ontstane ondersteuningsbehoefte de Kompasklas of Trajectgroepen nodig zijn, dan kan een leerling ook tijdens de schoolloopbaan aangemeld worden. Dit loopt via een interne aanmeldingsprocedure (IZO) en een commissie van toelating (CvT). Dit wordt periodiek in het IZO geëvalueerd om te bepalen of de ondersteuning gestopt, gecontinueerd of aangepast moet worden.
Als blijkt dat voor de ontstane ondersteuningsbehoefte de schakelklas of trajectgroepen nodig zijn, dan kan een leerling ook tijdens de schoolloopbaan aangemeld worden. Dit loopt via een interne aanmeldingsprocedure (IZO) en een commissie van toelating (CvT).
Professionalisering
Om tegemoet te komen aan de onderwijsbehoeften van leerlingen is het van groot belang dat docenten over goede pedagogische en didactische vaardigheden beschikken. Daarmee kunnen zij onderwijs op maat bieden.
Voor docenten die een taak hebben in de ondersteuning en begeleiding worden vanuit school jaarlijks verdiepingscursussen aangeboden. De individuele scholingsbehoeften van docenten in combinatie met de behoeften van de afdeling vormen het uitgangspunt in de professionalisering. In de gesprekscyclus wordt scholing met de docenten besproken.
De lokale gemeenten, de samenwerkingsverbanden primair en voortgezet onderwijs en het MBO voeren bestuurlijk en ambtelijk Op Overeenstemming Gericht Overleg (OOGO), waarin afspraken worden gemaakt over de samenwerking in het kader van passend onderwijs en zorg voor de jeugd. Dit is zowel vanuit de Jeugdwet als vanuit de Wet Passend onderwijs een wettelijke verplichting voor de partijen.
Driestar Leiden is onderdeel van het samenwerkingsverband Ref SvO en neemt deel aan het OOGO Leiden. Het gemeenschappelijke doel van de samenwerking is om jeugdigen in een veilige en gezonde omgeving onderwijs te bieden en hen te laten opgroeien tot zelfstandige volwassenen, zodat zij naar vermogen actief deelnemen aan het sociale, economische en culturele leven.
Integraal arrangeren
De samenwerking krijgt concreet vorm in het Integraal arrangeren. Integraal arrangeren is het vroegtijdig signaleren van problematiek, het op het juiste moment betrekken van de juiste personen en het in gezamenlijkheid bedenken, maken, uitvoeren en evalueren van een passend ondersteuningsaanbod, beschreven in een gezamenlijk plan.
Indien school vermoedt dat ondersteuning/zorg rondom opgroeien of opvoeden (en dus vanuit jeugdwet) nodig is, kan in een breed overleg een individueel arrangement samengesteld worden. Dat noemen we een onderwijszorgarrangement. De contactpersoon van de gemeente denkt mee en adviseert t.a.v. de meest passende jeugdhulp/zorg.
Tijdens het overleg om te komen tot een passend onderwijszorgarrangement staat de leerling en haar ondersteuningsbehoefte centraal. Betrokken partijen bespreken nadrukkelijk wat nodig is. Vanuit een gezamenlijke verantwoordelijkheid stellen betrokken partijen een integraal plan op, waarin zij doelen, de benodigde interventies, duur, regie/coördinatie, evaluatiemomenten en verantwoordelijkheden van alle betrokkenen vastleggen. Indien helpend of noodzakelijk voor de leerling, worden hier ook de mogelijkheden tot maatwerk in de onderwijstijd uit de Variawet ingezet.
Ontwikkelagenda
Jaarlijks wordt een ontwikkelagenda opgesteld waar thema’s opgenomen zijn die óf de route naar een zorgarrangement betreffen óf meewerken aan een dekkend netwerk van passend onderwijs aanbod. De thema’s staan beschreven op basis van prioriteiten en haalbaarheid. Voor de uitwerking van de thema’s zijn werkgroepen ingericht, waarbij het onderwijs en de gemeenten samen optrekken. Centraal staat dat gemeenten en onderwijs mét elkaar samenwerken en niet tegenover elkaar staan.
Scholengroep Driestar-Wartburg heeft als ambitie om leerlingen die behoren tot de doelgroep passend onderwijs te bieden. In de volgende gevallen kan Driestar Wartburg echter onvoldoende tegemoet komen aan de ondersteuningsbehoeften van een leerling, als:
Als de grenzen van de ondersteuning in beeld komen, wordt dit besproken met ouder(s)/verzorger(s). Als blijkt dat de grens van de ondersteuning is bereikt, zal de school samen met ouder(s)/verzorger(s) zoeken naar passend onderwijs buiten het Driestar Wartburg. De school voldoet hiermee aan haar zorgplicht.
Contact
Voor meer informatie over ondersteuning op school kunt u contact opnemen met de zorgcoördinator mevr. H. Kunz, jskunz@driestarwartburg.nl.
Centrum voor Jeugd en Gezin (CJG)
Heeft u een vraag over het opvoeden en opgroeien van uw kind? Dan kunt u terecht bij het Centrum voor Jeugd en Gezin. Hier werken verschillende professionals samen, zoals jeugdartsen en jeugdverpleegkundigen van de jeugdgezondheidszorg en pedagogen. Iedere medewerker heeft een eigen specifieke deskundigheid om u en uw kind te ondersteunen.
Centrum voor Jeugd en Gezin en het Voortgezet Onderwijs
De medewerkers in het Centrum voor Jeugd en Gezin werken op verschillende manieren samen met school. Elke school heeft vaste contactpersonen. Als op school overleg is van een school-ondersteuningsteam kunnen medewerkers van het Centrum voor Jeugd en Gezin daaraan deelnemen.
Jeugdgezondheidszorg (JGZ)
In klas 1 of 2 en klas 3 of 4 krijgt uw kind een digitale gezondheidstest aangeboden. Deze heet ‘Gezond leven? Check het even!’. Hiermee krijgt uw kind inzicht in de eigen gezondheid. Na het invullen van deze vragenlijst nodigt de jeugdgezondheidszorg alle jongeren in de onderbouw uit voor een gesprek over hun gezondheid, ontwikkeling en leefstijl en hoe de jongere zich voelt. In de bovenbouw kunnen jongeren zelf aangeven of ze uitgenodigd willen worden voor een gesprek. We geven persoonlijk of klassikaal adviezen over een gezond leven, zoals omgaan met elkaar en voorkomen van pesten. Ook genotmiddelen en seksualiteit kunnen besproken worden. We bieden ook begeleiding bij ziekteverzuim.
Begeleiding bij ziekteverzuim
Bij zorgen over ziekteverzuim wordt de jeugdverpleegkundige of jeugdarts wordt door school gevraagd contact met u op te nemen. Dit kan zijn als uw kind langdurig of vaak ziek is. Samen met u en uw kind wordt besproken wat uw kind nodig heeft om weer (gedeeltelijk) naar school te gaan. Indien nodig wordt in overleg met u en uw kind een andere deskundige of leerplichtambtenaar betrokken voor verdere ondersteuning en advies.
Cursus of ouderavond
Opvoeden is een ware kunst. In deze leeftijd krijg je te maken met pubergedrag. Soms is een jongere erg onzeker of juist boos en opstandig en voelt zich niet begrepen. Elke ouder kan weleens advies gebruiken. Voor u organiseert het Centrum voor Jeugd en Gezin een groot aanbod aan (online) opvoedcursussen, themabijeenkomsten en webinars over diverse onderwerpen om u te ondersteunen bij de opvoeding. Ook de jongeren zelf kunnen cursussen bij het Centrum voor Jeugd en Gezin volgen. Denk aan een weerbaarheidstraining of een oppascursus. Kijk voor het volledig cursusaanbod op www.cjgcursus.nl. Of volg CJGcursus op Facebook en Instagram.
Het Centrum voor Jeugd en Gezin organiseert ook ouderavonden op scholen voor ouders over (gezondheids)thema’s. Bijvoorbeeld genotmiddelen, weerbaarheid of relaties en seksualiteit.
Jongerenwebsites
Zoekt u meer informatie over de ontwikkeling van uw kind? Kijk dan op www.jouwggd.nl. Op deze site vindt u betrouwbare informatie over gezondheid, relaties, lichaam, seks, gevoel, alcohol roken drugs en media. De informatie is gecheckt door (medische) professionals.
Online Centrum voor Jeugd en Gezin
Veel informatie, tips en adviezen over opvoeden en opgroeien kunt u online vinden op de website van het Centrum voor Jeugd en Gezin. Denk aan onderwerpen als gezondheid, voeding, internet, pesten, geld, alcohol en meer. Meld u aan voor een cursus of bijeenkomst, lees blogs van andere ouders of praat mee op het forum. U kunt uw vraag stellen via de chat of het E-consult. Natuurlijk staan onze adressen en openingstijden ook op de website. Én u vindt er onze Facebookpagina.
Contact
Wilt u contact opnemen met de medewerkers van het Centrum voor Jeugd en Gezin op uw school, bel dan 088 – 254 23 84. U kunt ook mailen naar mailvragen@cjghm.nl (noem hierin de naam, geboortedatum en school van uw kind).
Meer informatie
www.jouwggd.nl - Jongereninformatie
www.cjghollandsmidden.nl – Online CJG / www.cjgcursus.nl – CJG cursussen
www.groeigids.nl voor meer informatie over de ontwikkeling van uw kind
Samen voor reformatorisch onderwijs in de Randstad |